Tawuła


Tawuła jest jednym z najczęściej spotykanych w Polsce gatunkiem krzewów ozdobnych. Decyduje o tym kilka jej zalet: odznacza się obfitym kwitnieniem, dosyć dobrą odpornością na mróz i niewielkimi wymaganiami co do gleby. Chociaż w naszych ogrodach najczęściej spotykamy mieszańce, biało kwitnące na wiosnę warto zainteresować się tawułami późnymi, kwitnącymi w okresie, w którym już niewiele krzewów ozdabia nasze ogrody swoimi kwiatami.

Oba opisane poniżej gatunki tawuły nadają się praktycznie do każdego ogrodu, zwłaszcza w mieście. Można je posadzić przy ścianie domu, na trawniku, a jeszcze lepiej rzędem wzdłuż ogrodzenia, aby tworzyły szpaler; sadzi sieje wówczas co 1 m. Wymagają dużo światła, ale można je sadzić też w miejscach lekko zacienionych.

Są to krzewy dosyć odporne na mróz (nieco bardziej wrażliwa jest tawuła wczesna). Dobrze rosną nawet na lekkich, niezbyt urodzajnych glebach. Dobrze znoszą przejściowe susze. Nie jest konieczne częste nawożenie i podlewanie. Zimę znoszą dobrze, nawet bez okrycia. Bardzo istotne jest natomiast właściwe cięcie, ponieważ rozrastają się szeroko, a jednocześnie dużo gałęzi zasycha co nie wygląda zbyt ładnie. Trzeba je regularnie co 2 lata prześwietlać (w końcu zimy) a wszystkie zbyt długie pędy należy skrócić. Trzeba to jednak robić z umiarem, aby nie zepsuć ich ładnego naturalnego pokroju. Przycina się pędy dopiero po przekwitnieniu, skracając je o jedną trzecią długości.

Tawuła wczesna

(łac. Spiraea arguta) - jest to najczęściej spotykana tawuła, sadzona masowo (wspólnie z tawułą van Houtte'a) w parkach, na zieleńcach i w przydomowych ogrodach. Wyrasta do wysokości 2 m, ma łukowato zwisające, cienkie gałązki. Liście są drobne, jasnozielone i eliptyczne, co podkreśla lekkość pokroju krzewu. Gatunek ten kwitnie w połowie maja tak obficie (drobne, białe kwiatki), że wygląda tak, jakby cały krzew był pokryty śniegiem.

Tawuła van Houtte'a

(łac. Spiraea vanhouttei) - jest bardzo podobna do tawuły wczesnej, lecz jest od niej bardziej rozgałęziona i silniej rosnąca. Liście ma nieco większe, 3-klapowe, ciemniejsze, w jesieni przybierające barwę pomarańczową. Kwitnie podobnie, ale jeszcze obficiej i później - od końca maja do połowy czerwca. Kwiaty są nieco większe i zebrane w małe baldachogrona. Zwykle zakwita już w następnym roku po posadzeniu.

Jeśli chodzi o cztery poniżej omówione tawuły, które kwitną później (koniec lata) przycina się jak krzewy I grupy, ponieważ ich kwiaty wyrastają na tegorocznych pędach. Jest to duża zaleta tych krzewów bo nawet w przypadku ich przemarznięcia w zimie nie pozbawi to nas kwiatów, ponieważ po przycięciu krzewów wczesną wiosną pojawią się nowe pędy i roślina zakwitnie we właściwej porze.

Tawuła japońska

(łac. Spiraea japonka) to krzew niewielkich rozmiarów, o wysokości do 1 m, wyraźnie różniący się od poprzednio omówionych. Pędy ma wzniesione ku górze, a liście są dość duże (około 7 cm długości), jajowate, lekko zaostrzone. Kwiaty są drobne, różowe lub karminowe w różnych odcieniach, zebrane w dość duże, płaskie baldachogrona. Kwitnie w lipcu i w sierpniu. Także jesienią krzew ten, dzięki pięknie zabarwionym liściom (ciemnoczerwone i pomarańczowe), stanowi ważny element dekoracyjny w ogrodzie. Szczególnie efektownie prezentują się wtedy krzewy odmiany "Macrophylla".Tawułę japońską można sadzić w niewielkich grupach lub tworzyć z niej niewysokie szpalery wzdłuż ogrodzenia albo drogi. Ze względu na jej niewielkie rozmiary można ją gęsto sadzić - co 0,5 m. Jest dość wytrzymała na mróz a i wymagania glebowe ma niewielkie. Dobrze też sobie radzi w miastach - jest odporna na zanieczyszczenia i spaliny (choć zabrudzenia szpecą nieco jej liście i kwiaty).

Tawuła wierzbolistna

(łac. Spiraea salicifolia) - gatunek ten jeszcze mniej przypomina znane wczesne tawuły. Osiąga wyskokość do 1,5 m. Pędy są sztywne, niezbyt rozgałęzione i wzniesione, a liście przypominają liście wierzby (stąd nazwa). Na szczytach pędów wyrastają długie, gęste kwiatostany w kształcie stożka. Kwiaty są drobne, na ogół różowolila lub karminowe, mają liczne, długie pręciki, dzięki którym kwiatostany przypominają wielkie, puszyste bazie. Tawuła wierzbolistna zakwita w lipcu. Zastosowanie tego gatunku jest takie samo jak w przypadku tawuły japońskiej. Jeszcze lepiej nadaje się na szpalery sadzone wzdłuż ogrodzeń, gdyż rozrasta się intensywnie z podziemnych rozłogów. W związku z tym nie poleca się jej jednak do małych ogrodów. Sadzi się ją co 1-2 m. Nieźle rośnie również w miejscach zacienionych. Jest przydatna w rewitalizacji terenów zniszczonych, poprzemysłowych (hałdy itp.).

Tawula drobna

czyli tawuła Bumalda (łac. Spiraea Bumalda) - jest to jedna z niższych tawuł, rzadko bowiem osiąga 1 m. Pędy są sztywne, wzniesione, liście dosyć duże, jajowate i wydłużone, o brzegach przypominających ostrą piłkę. Kwiaty są nieco większe niż u innych tawuł, zebrane są w luźne wiechy o niezbyt regularnym kształcie. Kwitnie w lipcu i sierpniu, niekiedy nawet do września.W naszych warunkach klimatycznych najczęściej uprawiana jest znana od lat odmiana "Anthony Waterer", charakteryzująca się brązowymi pędami i młodymi liśćmi o czerwonawej barwie. Kwiaty są karminowoczerwone. Iteresująca jest też odmiana pruhonicka, podobna do "Anthony Waterer", lecz o jasnoróżowych kwiatach - słabo rosnąca.Zastosowanie tawuły drobnej jest podobne jak w przypadku poprzednich gatunków, a ponadto, jeśli posadzimy ją z tyłu rabaty bylinowej będzie stanowić jej znakomite uzupełnienie. Odmiana ta wymaga gleby dobrze uprawionej, nawożonej i dość wilgotnej oraz stanowiska dobrze nasłonecznionego. Tawuła drobna wymaga corocznego cięcia nisko nad powierzchnią ziemi - intensywniej się wtedy rozrasta i obficiej kwitnie.

Tawuła białokwiatowa

(łac. Spiraea albiflora) - odmiana ta należy również do tawuł niewielkich rozmiarów. Tworzy gęste, rozgałęzione i mocno ulistnione krzewy do wysokości 0,5 m. Liście ma dość duże, kształtem przypominające liście wierzby. Kwiaty ma białe, drobne, z długimi pręcikami, tworzące gęste, puszyste kwiatostany. Istnieją też odmiany o kwiatach karminowych i różowych. Tawuła białokwiatowa kwitnie pod koniec lipca. Ze względu na niewielkie rozmiary doskonale nadaje się do małych ogrodów. Można jej użyć gdy chcemy utworzyć niskie, nie przycinane żywopłoty, rozdzielające części ogrodu, można je także komponować z bylinami (np. na rabatach i w grupach), gdyż idealnie harmonizują z nimi wielkością i charakterem. Nie ma zbyt wielkich wymagań glebowych, znosi dobrze średnie mrozy (przy większych przemarza).

Informacje ogólne

Sadzenie krzewów

Pielęgnacja krzewów

Krzewy liściaste

Pnącza